黄帝内经 · 素问 · 刺要论

黄huáng帝dì问wèn曰yuē：愿yuàn闻wén刺cì要yào。

岐qí伯bó对duì曰yuē：病bìng有yǒu浮fú沉chén，刺cì有yǒu浅qiǎn深shēn，各gè至zhì其qí理lǐ，无wú过guò其qí道dào，过guò之zhī则zé内nèi伤shāng，不bù及jí则zé生shēng外wài壅yōng，壅yōng则zé邪xié从cóng之zhī。浅qiǎn深shēn不bù得dé，反fǎn为wéi大dà贼zéi，内nèi动dòng五wǔ脏zāng，后hòu生shēng大dà病bìng。故gù曰yuē：“病bìng有yǒu在zài毫háo毛máo腠còu理lǐ者zhě，有yǒu在zài皮pí肤fū者zhě，有yǒu在zài肌jī肉ròu者zhě，有yǒu在zài脉mài者zhě，有yǒu在zài筋jīn者zhě，有yǒu在zài骨gǔ者zhě，有yǒu在zài髓suǐ者zhě。”是shì故gù刺cì毫háo毛máo腠còu理lǐ无wú伤shāng皮pí，皮pí伤shāng则zé内nèi动dòng肺fèi，肺fèi动dòng则zé秋qiū病bìng温wēn疟nüè，泝sù泝sù然rán寒hán栗lì。刺cì皮pí无wú伤shāng肉ròu，肉ròu伤shāng则zé内nèi动dòng脾pí，脾pí动dòng则zé七qī十shí二èr日rì四sì季jì之zhī月yuè，病bìng腹fù胀zhàng，烦fán不bù嗜shì食shí。刺cì肉ròu无wú伤shāng脉mài，脉mài伤shāng则zé内nèi动dòng心xīn，心xīn动dòng则zé夏xià病bìng心xīn痛tòng。刺cì脉mài无wú伤shāng筋jīn，筋jīn伤shāng则zé内nèi动dòng肝gān，肝gān动dòng则zé春chūn病bìng热rè而ér筋jīn弛chí。刺cì筋jīn无wú伤shāng骨gǔ，骨gǔ伤shāng则zé内nèi动dòng肾shèn，肾shèn动dòng则zé冬dōng病bìng胀zhàng腰yāo痛tòng。刺cì骨gǔ无wú伤shāng髓suǐ，髓suǐ伤shāng则zé销xiāo铄shuò胻héng酸suān，体tǐ解jiě㑊yì然rán不bù去qù也yě。